Hoe reageer je op complimenten?

Een compliment ontvangen kan een verrassend ongemakkelijke ervaring zijn. In plaats van de warmte en erkenning volledig te aanvaarden, schieten veel mensen direct in een reflex van bescheidenheid. We wuiven het lof weg, praten onszelf kleiner of schuiven de eer direct door naar een ander. Deze reactie, hoe goedbedoeld ook, kan het moment van verbinding tenietdoen en zelfs de gever van het compliment in verlegenheid brengen.

De kunst van het ontvangen van een compliment gaat dan ook niet over het verdienen ervan, maar over het accepteren ervan. Het is een sociale vaardigheid die oprechte dankbaarheid toont en de positieve intentie van de ander bevestigt. Een goede reactie erkent zowel het gebaar als de gevoelens erachter, zonder het te overdrijven of te bagatelliseren.

In de kern is een compliment een geschenk van woorden. De manier waarop je dit geschenk in ontvangst neemt, zegt veel over je zelfbeeld en je vermogen om positieve feedback te integreren. Het leert je niet alleen om waardering te ontvangen, maar ook om deze op een oprechte manier te geven. Door te oefenen met passende reacties, versterk je niet alleen je eigen zelfvertrouwen, maar ook de kwaliteit van je interacties met anderen.

Een oprechte 'dankjewel' en waarom meer woorden vaak niet nodig zijn

Een eenvoudig en oprecht 'dankjewel' is vaak de krachtigste reactie op een compliment. Veel mensen voelen de neiging om het compliment direct af te zwakken of uit te leggen, maar daarmee ontkracht je de oprechtheid van de gever. Een directe dankbetuiging erkent het gebaar volledig en laat ruimte voor de warmte van het moment.

Waarom volstaat dit vaak? Omdat de essentie van een compliment niet een dialoog of debat is, maar een geschenk. Door simpelweg 'dankjewel' te zeggen, accepteer je dat geschenk elegant. Je bevestigt dat je de woorden hebt gehoord en waardeert de moeite die de ander heeft genomen om ze te uiten. Meer uitleg of terugspeelballen kunnen onbedoeld overkomen als ongemak of een gebrek aan zelfvertrouwen.

De kracht schuilt in de oprechtheid van de levering. Zeg het met een glimlach en oogcontact. Laat een korte stilte na het compliment bestaan voordat je antwoordt; dit toont dat je de woorden even laat landen. Deze combinatie van een korte verbale reactie en oprechte non-verbale signalen is veel overtuigender dan een uitgebreide maar verwarde zin.

Een te uitgebreid antwoord kan het compliment zelfs verdunnen. Het leidt de aandacht af van de aardige intentie naar de details van jouw reactie. Een oprecht 'dankjewel, dat betekent veel voor mij' voegt, indien gewenst, een laag waardering toe zonder het compliment te analyseren of te betwijfelen. Houd het dus eenvoudig, authentiek en ontvankelijk. Soms is minder echt meer.

Complimenten teruggeven, aannemen of afzwakken: voorbeelden voor op het werk

Een compliment op de werkvloer vraagt om een passende reactie. Je kunt ervoor kiezen het aan te nemen, terug te geven of het – soms onbewust – af te zwakken. Elke keuze heeft een effect op de professionele dynamiek.

Een compliment aannemen is een teken van zelfvertrouwen. Toon oprechte waardering met een eenvoudige, krachtige bevestiging. Vermijd het om meteen een tegenprestatie te noemen.

Voorbeeld: "Dank je wel, dat waardeer ik echt." Of: "Wat fijn om dat te horen, ik heb er ook met veel plezier aan gewerkt."

Een compliment teruggeven kan collegiaal zijn, maar wees voorzichtig. Het mag niet lijken alsof je het oorspronkelijke compliment minimaliseert. Wacht even en erken eerst het eigene.

Voorbeeld: "Dank je. Jouw feedback tijdens het proces was trouwens ook erg waardevol." Of: "Bedankt, dat betekent veel. Ik kon het niet zonder het team hebben gedaan."

Een compliment afzwakken gebeurt vaak uit bescheidenheid, maar kan het werk van de gever ondermijnen. Signalen zijn: het compliment relativeren, de eer aan anderen geven zonder eerst zelf te bedanken, of er een grap over maken.

Te vermijden: "Ach, het was maar een kleinigheid." Of: "Gelukkig maar, want normaal lukt het me nooit."

De meest effectieve aanpak is vaak een combinatie: aanvaarden, bedanken en eventueel een specifieke erkenning teruggeven. Dit houdt de focus op de positieve bijdrage en versterkt de samenwerking.

Voorbeeld: "Heel erg bedankt voor je compliment over de presentatie. Ik ben blij dat het aansloeg, vooral omdat jouw input over de cijfers zo scherp was."

Veelgestelde vragen:

Ik bloos altijd en weet nooit wat ik moet zeggen als iemand me een compliment geeft. Wat is een simpel, beleefd antwoord dat ik altijd kan gebruiken?

Een eenvoudige en altijd passende reactie is: "Dank je wel, dat waardeer ik." of "Wat aardig van je, dank je wel." Door simpelweg je waardering uit te spreken, accepteer je het compliment op een bescheiden manier. Je kunt het eventueel aanvullen met een korte opmerking zoals "Dat is fijn om te horen." Het gaat erom dat je de positieve woorden van de ander erkent, zonder ze meteen af te zwakken of terug te complimenteren. Oefen dit een paar keer; het wordt dan vanzelf natuurlijker.

Mijn collega complimenteerde me met een presentatie. Ik zei: "Oh, dat stelde toch niks voor." Nu voelt dat ongemakkelijk. Waarom reageer ik zo en hoe kan ik dat veranderen?

Die reactie komt vaak voort uit bescheidenheid of onzekerheid. Je wilt niet arrogant overkomen, dus bagatelliseer je je eigen prestatie. Het nadeel is dat het het compliment van je collega ondermijnt en het gesprek stopt. Een betere aanpak is om de focus op de ander te leggen: "Dank je wel, dat betekent veel, vooral omdat ik jouw mening hierover waardeer." Of je erkent de moeite: "Dank je, ik heb er inderdaad veel tijd in gestoken, dus ik ben blij dat het opviel." Zo accepteer je het compliment en bouw je verder aan een positieve relatie.

Hoe ga ik om met een compliment dat ik niet eerlijk vind of waar ik het niet mee eens ben? Bijvoorbeeld als iemand mijn kledingkeuze prijst, terwijl ik zelf denk dat ik er slonzig uitzie.

Dit is een lastige situatie. Het is niet nodig om je eigen mening op te dringen ("Nee hoor, ik zie er slordig uit"), want dat verwerpt de beleefdheid van de ander. Je kunt het compliment aanvaarden voor wat het is: een vriendelijke uiting. Zeg gewoon: "Dank je, dat is vriendelijk om te zeggen." Je bedankt voor de intentie, niet voor de specifieke inhoud waar je twijfels over hebt. De ander geeft immers zijn of haar smaak of observatie weer, en daar kun je dankbaar voor zijn zonder je eigen oordeel te hoeven veranderen.