Wat is het verschil tussen autonome en intrinsieke motivatie?

Motivatie is de motor achter ons gedrag, maar niet alle brandstof is hetzelfde. Waar de ene persoon met plezier urenlang aan een puzzel werkt, heeft een ander een concrete deadline nodig om aan een taak te beginnen. Om deze verschillen te begrijpen, is het cruciaal om twee kernconcepten te onderscheiden: autonome motivatie en intrinsieke motivatie. Hoewel ze vaak door elkaar worden gebruikt, verwijzen ze naar verschillende, zij het overlappende, psychologische realiteiten.

Intrinsieke motivatie is de zuiverste vorm van motivatie. Het is de drive om iets te doen omwille van de activiteit zelf. De beloning zit in de handeling; het plezier, de nieuwsgierigheid, de voldoening of de persoonlijke uitdaging die het biedt. Denk aan een kind dat speelt, een muzikant die jams, of een lezer die verdwijnt in een boek. Er is geen extern doel nodig; de activiteit is het doel.

Autonome motivatie is een breder concept. Het omvat intrinsieke motivatie, maar gaat een stap verder. Het gaat hier niet alleen om waarom je iets doet, maar om de mate waarin je het gevoel hebt dat je handelen vanuit jezelf komt. Autonoom gemotiveerd zijn betekent dat je een activiteit volledig onderschrijft en je er persoonlijk mee verbonden voelt, ook als de oorsprong extern is. Je doet het omdat je de waarde ervan inziet of omdat het past bij wie je bent.

Het fundamentele verschil ligt dus in de bron. Intrinsieke motivatie is altijd autonoom, maar autonome motivatie kan ook voortkomen uit externe bronnen die je hebt geïnternaliseerd. De student die studeert omdat hij het vak fascinerend vindt (intrinsiek), is autonoom gemotiveerd. De collega die een extra taak op zich neemt omdat hij het belang voor het teamteam inziet en dit volledig onderschrijft, is eveneens autonoom gemotiveerd, maar niet per se intrinsiek. Beide handelen vanuit een gevoel van keuze en psychologische vrijheid, wat de kern van autonomie vormt.

Veelgestelde vragen: