Welke zorg wordt door de gemeente geregeld?

Het leven kan soms uitdagingen met zich meebrengen die het moeilijk maken om volledig zelfstandig te functioneren. Of het nu gaat om ouderdom, een chronische ziekte, een handicap of een tijdelijke crisis, iedereen kan in een situatie terechtkomen waarin ondersteuning nodig is. In Nederland is de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) het fundament onder deze ondersteuning. Deze wet bepaalt dat gemeenten verantwoordelijk zijn voor het organiseren van zorg en hulp, zodat mensen zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen en kunnen meedoen in de samenleving.

De zorg die de gemeente regelt, is zeer divers en richt zich op praktische ondersteuning in het dagelijks leven. Het gaat nadrukkelijk niet om medische zorg, die valt onder de Zorgverzekeringswet. In plaats daarvan ondersteunt de gemeente bij de algemene levensbehoeften. Denk aan hulp bij het huishouden, vervoer naar een dagbesteding, een rolstoel of traplift, maar ook aan begeleiding bij het structureren van de dag of het opbouwen van een sociaal netwerk. Het uitgangspunt is altijd: wat heeft deze persoon nodig om zijn of haar leven weer op de rit te krijgen of te houden?

Om voor deze ondersteuning in aanmerking te komen, moet een inwoner een aanvraag indienen bij zijn of haar eigen gemeente. Vervolgens vindt een gesprek plaats met een Wmo-consulent of een keukentafelgesprek. Tijdens dit gesprek wordt samen gekeken naar uw situatie, uw eigen mogelijkheden en uw netwerk. De oplossing kan bestaan uit een voorziening, een dienst, een persoonsgebonden budget (pgb) of een combinatie hiervan. Het doel is om een maatwerkoplossing te bieden die aansluit bij uw persoonlijke behoeften en omstandigheden.

Veelgestelde vragen:

Ik ben 75 jaar en woon nog zelfstandig. Mijn lichamelijke beperkingen nemen toe. Welke hulp kan de gemeente voor mij regelen zodat ik thuis kan blijven wonen?

De gemeente kan ondersteuning bieden via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). U kunt een aanvraag doen voor een Wmo-onderzoek bij uw gemeente. Een adviseur komt dan bij u thuis om te bekijken welke praktische hulp nodig is. Dit kan bijvoorbeeld gaan om huishoudelijke hulp, zoals ondersteuning bij het schoonmaken of de was. Ook kunt u in aanmerking komen voor persoonlijke verzorging, zoals hulp bij het wassen en aankleden. Daarnaast regelt de gemeente vaak voorzieningen zoals een rolstoel, traplift of aanpassingen in uw woning (bijvoorbeeld een douchezitje of verhoogd toilet). Het doel is om uw zelfstandigheid zo lang mogelijk te behouden. Voor dit onderzoek en deze hulp betaalt u een eigen bijdrage, die afhankelijk is van uw inkomen en vermogen.

Mijn buurman heeft ernstige psychische problemen en komt zijn huis niet meer uit. Hij heeft geen familie in de buurt. Kan de gemeente hier iets in betekenen?

Ja, de gemeente heeft ook een taak in de ondersteuning van mensen met psychische kwetsbaarheden. Dit valt eveneens onder de Wmo. U kunt, met toestemming van uw buurman, contact opnemen met het Wmo-loket of het sociale team van de gemeente. Zij kunnen een gesprek aanvragen om zijn situatie te beoordelen. Mogelijke ondersteuning kan bestaan uit begeleiding bij het structureren van de dag, het voeren van administratie of het opbouwen van sociaal contact. Soms is dagbesteding een optie, zodat hij onder de mensen komt en een zinvolle activiteit heeft. In sommige gevallen kan tijdelijke ondersteuning bij het huishouden uitkomst bieden. De gemeente kijkt samen met uw buurman naar wat hij nodig heeft om weer meer regie over zijn leven te krijgen. Het is goed om te weten dat professionele geestelijke gezondheidszorg (GGZ) via de zorgverzekeraar loopt, maar de gemeente richt zich op de praktische en sociale gevolgen van de aandoening.

Wij krijgen binnenkort een kindje met een (vermoedelijke) ernstige handicap. Welke regelingen en zorg kunnen wij via de gemeente aanvragen?

Gefeliciteerd met de komst van uw kindje. De gemeente kan voor kinderen met een beperking of chronische ziekte ondersteuning bieden. Allereerst is er de Wmo, die ook voor kinderen geldt. U kunt een aanvraag doen voor hulpmiddelen, zoals een aangepaste buggy of aanpassingen in huis. Daarnaast kan de gemeente jeugdhulp bieden. Dit kan bijvoorbeeld gaan om begeleiding voor uw kind om vaardigheden te ontwikkelen, of respijtzorg (oppas) om u als ouders even te ontlasten. Voor kinderen met een intensieve zorgvraag is er soms vervoer naar een medische instelling of dagopvang mogelijk. Het is verstandig om vroegtijdig contact op te nemen met het sociale team of het jeugdteam van uw gemeente. Zij kunnen u helpen bij het in kaart brengen van de behoeften en het indienen van de juiste aanvragen. Vaak werkt de gemeente hierin samen met andere instanties, zoals een zorgkantoor voor verpleging of een revalidatiecentrum.